دەستووری کۆماری کوردستانپۆرتاڵی دەستووری
بۆ نووسەرانداشبۆرد
بەندی 92

بازرگانیی نێودەوڵەتی و کێبڕکێی جیهانی

بازرگانیی نێودەوڵەتی لەم دەستوورەدا تەنیا وەک ئاڵوگۆڕی کاڵا سەیر ناکرێت، بەڵکو ئامرازێکی ستراتیژییە بۆ بەدیهێنانی ئامانجە باڵاکانی دەوڵەت. فەلسەفەی بنەڕەتیی بازرگانیی دەرەکیی کۆماری کوردستان لەسەر پرەنسیپی "بەهێزکردنی توانای ناوخۆیی بۆ مسۆگەرکردنی سەروەری"…

بەندی 92 لە 139دوایین نوێکردنەوە: 2026-07-24 22:30:05

بازرگانیی نێودەوڵەتی لەم دەستوورەدا تەنیا وەک ئاڵوگۆڕی کاڵا سەیر ناکرێت، بەڵکو ئامرازێکی ستراتیژییە بۆ بەدیهێنانی ئامانجە باڵاکانی دەوڵەت. فەلسەفەی بنەڕەتیی بازرگانیی دەرەکیی کۆماری کوردستان لەسەر پرەنسیپی "بەهێزکردنی توانای ناوخۆیی بۆ مسۆگەرکردنی سەروەری" دامەزراوە، بە ئامانجی گۆڕینی کوردستان لە بازاڕێکی بەکاربەرەوە بۆ هێزێکی بەرهەمهێنەری خاوەن داهێنان.

یەکەم: ستراتیژیی هەناردەکردنی ئامانجدار

١.١. دەوڵەت بە شێوەیەکی ئامانجدار کار بۆ گواستنەوەی فەلسەفەی هەناردەکردن دەکات لە فرۆشتنی کەرەستەی خاوەوە بۆ هەناردەکردنی بەرهەمی بەهای-زیادکراو، تەکنەلۆژیای پێشکەوتوو و ڕاژەداریی پسپۆڕانە.

١.٢. ئەم ئەرکە لە ڕێگەی ئەم ڕێکارانەوە ڕایی دەکرێت:

ئا. پشتیوانیی بێسنووری دەوڵەت: دەوڵەت پشتیوانیی بێوچان لەو کۆمپانیایانە دەکات کە وەبەرهێنان لە داهێنان و بەرزکردنەوەی چلۆنایەتیی بەرهەمەکانیاندا دەکەن، بۆ ئەوەی بتوانن لە بازاڕە جیهانییەکاندا کێبڕکێ بکەن.

ب. دیپلۆماسیی ئابووریی چالاک: دامەزراوەکانی دەوڵەت، بەتایبەتی دەزگای دیپلۆماسی، ئەرکدار دەکرێن بە کردنەوەی بازاڕی نوێ، لابردنی ئاستەنگە گومرگییەکان و بنیاتنانی هاوبەشیی ستراتیژیی ئابووری.

دووەم: ستراتیژیی "پاڵەوانی نیشتمانی"

٢.١. دەوڵەت هانی دروستبوون و گەورەبوونی کۆمپانیا و براندی نیشتمانیی بەهێز دەدات کە توانای کێبڕکێکردنیان هەبێت لە بازاڕە جیهانییەکاندا و ببنە "پاڵەوانی نیشتمانی".

٢.٢. ئەم پاڵەوانانە نەک تەنیا سوودی ئابووری دەگەیەنن، بەڵکو دەبنە باڵیۆزی کولتووری و پیشەسازیی کوردستان لە جیهاندا و دەوڵەت پشتیوانیی هەمەلایەنەیان لێدەکات.

سێیەم: خۆپارێزیی ئابووریی زیرەک

٣.١. هاوتەریب لەگەڵ کردنەوەی بازاڕەکاندا، دەوڵەت پابەندە بە پاراستنی ئابووریی ناوخۆیی لەبەرامبەر کێبڕکێی نادادپەروەرانە. قانوون بە ڕوونی ئەم بوارانە ڕێکدەخات:

ئا. دژە-دامپینگ: قانوونی تایبەت دادەنرێت بۆ ڕێگریکردن لە وارگێڕیی دامپینگ، کە بریتییە لە فرۆشتنی کاڵای بیانی بە نرخێکی کەمتر لە نرخی بازاڕی ناوخۆیی وڵاتی بەرهەمهێنەر.

ب. دژە-یارمەتی: دەوڵەت مافی هەیە باجی پارێزگاری بسەپێنێت بەسەر ئەو کاڵا بیانییانەدا کە یارمەتیی دەوڵەتی نادادپەروەرانەیان وەرگرتووە.

پ. پاراستنی پیشەسازییە ستراتیژییەکان: پیشەسازییە ستراتیژییەکانی وەک بەرگری، ئاسایشی خۆراک و تەکنەلۆژیای باڵا، بەپێی قانوون پارێزگاریی تایبەتیان لێدەکرێت.

چوارەم: بنیاتنانی هاوپەیمانیی ئابووریی ستراتیژی

٤.١. دەوڵەت وارگێڕیی بازرگانیی خۆی تەنیا لەسەر بنەمای قازانجی کورتخایەن دانامەزرێنێت، بەڵکو کار بۆ بنیاتنانی هاوپەیمانیی ئابووریی درێژخایەن دەکات لەگەڵ ئەو دەوڵەتانەی کە دەتوانن ببنە هاوبەشی ستراتیژی.

٤.٢. ئەم هاوپەیمانییانە لەسەر بنەمای تەواوکاریی ئابووری، ئاسایشی وزە و گواستنەوە، و گواستنەوەی تەکنەلۆژیا دادەمەزرێن.