پەرگاڵی بانکی و سەقامگیریی دارایی

دەوڵەت پەرگاڵێکی بانکیی مۆدێرن و تۆکمە دادەمەزرێنێت کە وەک بزوێنەری سەرەکیی گەشەی ئابووری و ئامرازی دابینکردنی سەقامگیریی دارایی کار بکات. ئەم بەندە کۆڵەکە دەستوورییەکانی ئەم پەرگاڵە، بە ئامانجی پاراستنی بەهای دراوی نیشتمانی و مسۆگەرکردنی متمانەی گشتی، دادەڕێژێت.

یەکەم: کۆڵەکەکانی پەرگاڵی بانکیی نیشتمانی

١.١. پەرگاڵی بانکیی نیشتمانی لەسەر دوو کۆڵەکەی سەرەکی دادەمەزرێت:

ئا. بانکی ناوەندیی کوردستان وەک دامەزراوەیەکی سەربەخۆ و پارێزەری سەقامگیریی دارایی.

ب. کەرتێکی بانکیی بازرگانیی چالاک، کێبڕکێکار و بڕواپێکراو.

دووەم: بانکی ناوەندیی کوردستان وەک پارێزەری سەقامگیری

٢.١. بانکی ناوەندیی کوردستان وەک دامەزراوەیەکی دەستووریی سەربەخۆ دادەمەزرێت و لەژێر هیچ جۆرە دەستێوەردانێکی وارگێڕی لەلایەن دەسەڵاتی ڕایەدار یان قانووندانانەوە نابێت.

٢.٢. ئەرکە سەرەکییەکانی بریتین لە:

ئا. داڕشتنی وارگێڕیی نەختینەیی: بەکارهێنانی ئامرازەکانی وارگێڕیی نەختینەیی بۆ پاراستنی سەقامگیریی بەهای دراوی نیشتمانی، کۆنترۆڵکردنی هەڵاوسان و دابینکردنی ژینگەیەکی لەبار بۆ گەشەی ئابووریی ڕاوەستاو.

ب. چاودێریکردنی کەرتی بانکی: دانانی ڕێسا و ستانداردی پێویست بۆ گشت بانک و دامەزراوە داراییەکانی وڵات و چاودێریکردنی پابەندبوونیان، بۆ دڵنیابوون لە تەندروستی و سەقامگیریی تەواوی پەرگاڵەکە.

پ. بەڕێوەبردنی یەدەگی نیشتمانی: بەڕێوەبردنی ژیرانەی یەدەگی دراوی بیانی و زێڕی وڵات، بۆ پاراستنی توانای دارایی دەوڵەت و پشتیوانیکردن لە دراوی نیشتمانی.

سێیەم: پاکی و بەرەنگاربوونەوەی تاوانی دارایی

٣.١. دەوڵەت پابەندە بە بنیاتنانی پەرگاڵێکی دارایی ڕووەن و پاک و بە توندترین شێوە بەرەنگاری هەموو جۆرەکانی تاوانی دارایی دەبێتەوە.

٣.٢. بۆ ئەم مەبەستە:

ئا. قانوونی تایبەت و توند بۆ بەرەنگاربوونەوەی سپیکردنەوەی پارە و پاڵپشتیی دارایی تێرۆریزم دادەڕێژرێت و ڕایی دەکرێت.

ب. "یەکەی هەواڵگریی دارایی" وەک ناوەندێکی نیشتمانی بۆ وەرگرتن و شیکردنەوەی زانیاری دەربارەی هەڵسوکەوت گوماناوییەکان دادەمەزرێت.

پ. دەوڵەت پابەند دەبێت بە ڕاییکردنی ستانداردە نێودەوڵەتییەکان لەم بوارەدا، بۆ دڵنیابوون لەوەی کە پەرگاڵی دارایی کوردستان بەشێکی متمانەپێکراوی پەرگاڵی دارایی جیهانییە.

چوارەم: کەرتی بانکیی بازرگانی و پاراستنی سپاردەکان

٤.١. دەوڵەت هانی کێبڕکێی تەندروست و داهێنان لە کەرتی بانکیی بازرگانیدا دەدات و ڕێگری لە هەر جۆرە قۆرخکارییەک دەکات.

٤.٢. پاراستنی سپاردەی شارۆمەندان ئەرکێکی بنەڕەتییە. بەپێی قانوون، "پەرگاڵی نیشتمانیی بیمەی سپاردەکان" دادەمەزرێت بۆ مسۆگەرکردنی متمانەی گشتی بە کەرتی بانکی.

پێنجەم: چوارچێوەی قانوونیی

٥.١. قانوونێکی تایبەت، وردەکاریی پێکهاتە، سەربەخۆیی و دەسەڵاتەکانی بانکی ناوەندی و بنەماکانی کارکردنی گشت دامەزراوە داراییەکانی دیکە ڕێکدەخات.