
Kovara Destûra Komara Kurdistanê · Gotara nirxandî
Kapîtalîzma neteweyî û aboriya pir-çavkanî
Bazaar, dewlet û azadiya aborî di Bendên 82–84, 92 û 132 de
Nîzama aborî dikare destpêşxeriya taybet bi dewleteke stratejîk a ji bo kapasîteya neteweyî re bihev bîne. Gotar kapîtalîzma neteweyî, rekabet, pirrengkirin, derfeta wekhev û encamên pîvanbar pênase dike.
Ravekirina doktrînal a nivîsa destûrê bi sê astan: hukmê mecbûrî, prensîba şîrovekirinê û pêşniyara pêkanînê. Gotar sêwirana saziyan, hiqûqa giştî ya berawirdî û metirsiyên pêkanînê jî dinirxîne.
Wateya kapîtalîzma neteweyî
Milkiyeta taybet û bazar nûjeniyê diafirînin; siyaseta destûrî jêrxan, şiyan û berxwedana stratejîk ava dike. Neteweyî armanca giştî ye, ne îmtiyaza siyasî.
Dewlet û bazar
Dewlet rekabet, peyman û rastiya darayî diparêze û dema bazar hevahengiyê nikare bike veberhênan dike. Milkiyeta dewletê sedem, rêvebirina pîşeyî û hesabên vekirî dixwaze.
Pir-çavkanî
Dahatê petrolê divê çandinî, av, pîşesazî, lojîstîk, xizmeta dîjîtal û lêkolînê fînanse bike. Alîkarî divê produktîvîteyê xelat bike, ne girêdayîtiya mayînde.
Derfet û pîvan
Gihîştina wekhev a perwerde, sermaye, lîsans û dadgehê bazirganî fireh dike. Produktîvîte, hinardeyên ne-petrolî û berxwedana malbatê pîvan in.
Encam
Kapîtalîzma neteweyî dema bazar dewlemendî biafirîne û dewlet dahata çavkaniyan bike aboriya serwer û pirreng serkeftî ye.
Çavkanî
- دەستووری کۆماری کوردستان، بەندەکانی ٨٢ تا ٨٤، ٩٢ و ١٣٢، وەشانی ٢٧٢٦ی کوردی.
- Adam Smith, An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations, 1776.
- Douglass C. North, Institutions, Institutional Change and Economic Performance, Cambridge University Press, 1990.
- Dani Rodrik, One Economics, Many Recipes, Princeton University Press, 2007.